aysberg nedir?

Isı değişimleri nedeniyle ana tabakadan kopup ayrışan bir buz tabakası,ya da denize ulaşınca parçalanan bir buzulun meydana getirdiği büyük, yüzen buz kitlesi "aysberg" yani "buz-dağı" diye tanımlanır. Buzdağlarının yüksekliği deniz yüzünden 100 metre kadar olabilir. Bunların en belirgin özelliği, kitlenin ancak sekizde bir kesiminin su üzerinde kalmasıdır. Geri kalan kısım suyun altındadır. Aysbergler özellikle kuzey sularında yolculuk eden gemiler için çok tehlikelidir.Radarın keşfi ve yaygın ölçüde uygulanması,gemileri bu tehlikeden uyarmak bakımından son derece yararlı olmuştur.1912

yılında o zamana kadar yapılmış yolcu gemilerinin en büyüğü olan Titanic,daha ilk yolculuğunda bir buzdağına çarparak batmıştı.

Atlas Okyanusu'nun kuzey sularında çok görülen aysbergler genellikle Grönland çevresinden gelir.Grönland Adası'nın yüzeyinde 2.000.000 km2ye yaklaşık bir kesim kalın buz tabakasıyla kaplıdır. Bu buz tabakasının kalınlığı yerine göre 100 metre ile 1000 metre arasında değişir. Buz tabakasının kıyı kesimleri,sivrilen çıkıntılar halinde denize doğru uzanmaktadır. Dalgaların etkisi,ısı değişmeleri, ya da zamanla oluşan çatlaklar ve aşınmalar,büyükparçaların kopmasına, denize açılmasına zemin hazırlar.

Sadece Grönland buzullarından, denize her yıl 10. 000 ile 15. 000 arasında buzdağı açılmaktadır. Bunlar rüzgarlar ve akıntılarla daha güneylere doğru sürüklenirler. Her yılın Nisan, Mayıs, Haziran aylarında, Atlas Okyanusu'nun kuzey bölgelerinde gidip gelen gemiler için bu aysberglerden hiç değilse 400'ü ile karşılaşmak tehlikesi vardır. Denize açılan ve giderek güneye doğru sürüklenen aysbergler, tuzlu suyun ve dalgaların etkisiyle gitgide eriyip küçülür,parçalara bölünürler. Ekvator hattına yaklaşmadan önce yokolurlar.Daha aşağılara inmeleri halinde zaten ısıyla eriyeceklerdir.Fakat hiç parçalanmaksızın binlerce kilometre yol alan buzdağları da vardır.

1912 yılının 14-15 Nisan gecesi bir buzdağına çarparak batan Titanic gemisinden sonra,buzdağlarına karşı korunmak için büyük ölçüde tedbirler alınmıştır. Bu tedbirlerden biri ,en etkilisi, Amerika Birleşik Devletleri Kıyı Koruma Ör gütü'ne ait gemilerin devamlı ve düzenli bir şekilde sürdürdükleri "gözetleme görevi"dir. Denizciliği gelişmiş devletler, bu bakımdan gerekli masraflara kendi hisselerine düşen ölçüde katılmaktadırlar.

Büyük buzdağlarının ağırlığı milyonlarca tonu bulur.Uzunlukları birkaç kilometre olan buzdağları da görülmüştür.

	Gönderen	Konu: aysberg nedir? (Okunma Sayısı 134 defa)
0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.